Εξερευνητής γνωστικών μεροληψιών

Φαινόμενο placebo

Στα αγγλικά: Placebo effect

Δεν είναι μεροληψία

Φαινόμενο placebo έχουμε όταν κάποιος νιώθει πραγματικά καλύτερα μετά από μια θεραπεία χωρίς δραστική ουσία, επειδή περιμένει ότι θα τον βοηθήσει. Είναι περισσότερο φαινόμενο προσδοκίας παρά μεροληψία, και δείχνει ότι οι πεποιθήσεις μπορούν να επηρεάσουν το πώς βιώνουμε συμπτώματα όπως ο πόνος ή η ναυτία.

Στην καθημερινότητα

Ένας άνθρωπος με πονοκέφαλο παίρνει ένα χάπι ζάχαρης που πιστεύει ότι είναι παυσίπονο και λέει ότι νιώθει καλύτερα μέσα σε λίγα λεπτά.

Πληρώνεις παραπάνω για ένα φανταχτερό ενεργειακό ποτό και νιώθεις αμέσως πιο ξύπνιος. Μετά διαβάζεις την ετικέτα και βλέπεις ότι δεν έχει καφεΐνη ούτε κανένα άλλο δραστικό συστατικό.

Γιατί το κάνει το μυαλό σου

Σπάνια έχουμε πλήρη εικόνα για έναν άνθρωπο ή μια κατάσταση, οπότε ο εγκέφαλος γεμίζει τα κενά με ό,τι ισχύει συνήθως σε παρόμοιες περιπτώσεις. Όταν στηριζόμαστε σε κατηγορίες, πρακτικούς κανόνες και πηγές που εμπιστευόμαστε, γλιτώνουμε πάρα πολύ χρόνο και κόπο. Στο μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας, ήταν ασφαλές στοίχημα να ακολουθείς την ομάδα και να εμπιστεύεσαι τους έμπειρους γεροντότερους.

Η οικογένεια σε 30 δευτερόλεπτα: Στερεότυπα

Τι να προσέχεις

Αναρωτήσου αν ένιωσες καλύτερα χάρη στη θεραπεία την ίδια ή επειδή περίμενες ότι θα πιάσει.

Τι μπορείς να κάνεις

Όταν κρίνεις αν μια θεραπεία δουλεύει, σύγκρινέ την με κάτι ολόιδιο εξωτερικά αλλά χωρίς δραστική ουσία, όπως κάνουν οι σοβαρές κλινικές δοκιμές.

Στην ίδια οικογένεια: Στερεότυπα

ΠηγέςHróbjartsson & Gøtzsche (2010)Wikipedia

Εξερευνητής γνωστικών μεροληψιών

Δεν είναι μεροληψία · Στερεότυπα

Φαινόμενο placebo

Φαινόμενο placebo έχουμε όταν κάποιος νιώθει πραγματικά καλύτερα μετά από μια θεραπεία χωρίς δραστική ουσία, επειδή περιμένει ότι θα τον βοηθήσει. Είναι περισσότερο φαινόμενο προσδοκίας παρά μεροληψία, και δείχνει ότι οι πεποιθήσεις μπορούν να επηρεάσουν το πώς βιώνουμε συμπτώματα όπως ο πόνος ή η ναυτία.