Φαινόμενο Dunning-Kruger

Στα αγγλικά: Dunning-Kruger effect

Όσοι έχουν λίγες ικανότητες σε έναν τομέα τείνουν να υπερεκτιμούν τις δυνατότητές τους, ενώ οι πιο ικανοί συχνά υποτιμούν πόσο καλά τα πάνε σε σύγκριση με τους άλλους. Οι Dunning και Kruger υποστήριξαν ότι οι αρχάριοι δεν βλέπουν τα λάθη τους, επειδή για να τα εντοπίσεις χρειάζεσαι τις ίδιες γνώσεις που χρειάζεσαι για να τα αποφύγεις.

Οι ερευνητές συζητούν ακόμη πόσο μεγάλο είναι το φαινόμενο και τι το προκαλεί, και κάποιοι υποστηρίζουν ότι μεγάλο μέρος του οφείλεται στον τρόπο που αναλύονται τα δεδομένα (παλινδρόμηση προς τον μέσο όρο), σε συνδυασμό με τη γενική μας τάση να βάζουμε τον εαυτό μας πάνω από τον μέσο όρο.

Δες τη θέση στον χάρτη

Στην καθημερινότητα

Μετά από μια εβδομάδα μαθημάτων, ένας αρχάριος στο σκάκι νιώθει έτοιμος να κερδίσει παίκτες συλλόγων, ενώ μια έμπειρη σκακίστρια μιλά κυρίως για το πόσα δεν ξέρει ακόμη.

Φτιάχνεις μια βρύση που έσταζε με τη βοήθεια ενός βίντεο και λες στην οικογένειά σου ότι μπορείς να ξανακάνεις μόνος σου τα ηλεκτρολογικά της κουζίνας, ενώ η ηλεκτρολόγος από δίπλα λέει ότι ακόμη κι εκείνη ξαναελέγχει κάθε δουλειά της.

Γιατί το κάνει το μυαλό σου

Για να κάνουμε οτιδήποτε, χρειάζεται να πιστεύουμε ότι οι επιλογές μας μετράνε και ότι μπορούμε να τις κάνουμε πράξη. Λίγη παραπάνω αυτοπεποίθηση μας βάζει σε κίνηση, μας βοηθά να συνεχίσουμε μετά από μια αποτυχία και προστατεύει την αυτοεκτίμησή μας και τη θέση μας μέσα σε μια ομάδα.

Πώς να την εντοπίσεις

Αναρωτήσου πόσα ξέρεις πραγματικά για όσα απασχολούν τους ειδικούς σε αυτόν τον τομέα.

Πώς να την αντιμετωπίσεις

Ζήτα τη γνώμη κάποιου έμπειρου πριν κρίνεις τη δουλειά σου, και ρώτα τον τι συνήθως ξεφεύγει από τους αρχάριους.

Στην ίδια οικογένεια: Σιγουριά για να δράσουμε

ΠηγέςKruger & Dunning (1999)Wikipedia