Εξερευνητής γνωστικών μεροληψιών

Ψευδαίσθηση ελέγχου

Στα αγγλικά: Illusion of control

Η τάση να πιστεύουμε ότι μπορούμε να επηρεάσουμε αποτελέσματα που στην πραγματικότητα δεν εξαρτώνται από εμάς, όπως τα τυχαία γεγονότα.

Μια πρόσφατη σειρά 17 πειραμάτων βρήκε ότι η απλή δυνατότητα επιλογής, όπως όταν διαλέγεις εσύ το λαχείο σου, σπάνια κάνει τους ανθρώπους να νιώθουν ότι έχουν περισσότερες πιθανότητες να κερδίσουν, οπότε η ψευδαίσθηση αυτή ίσως είναι πιο περιορισμένη απ' όσο έδειχναν οι πρώτες μελέτες.

Στην καθημερινότητα

Κάποιοι παίκτες ρίχνουν τα ζάρια πιο δυνατά όταν θέλουν μεγάλους αριθμούς και πιο απαλά όταν θέλουν μικρούς.

Περιμένεις μέσα στο ασανσέρ και πατάς ξανά και ξανά το κουμπί «κλείσιμο πόρτας», με την αίσθηση ότι έτσι η πόρτα κλείνει πιο γρήγορα, αν και σε πολλά κτίρια το κουμπί δεν κάνει τίποτα.

Γιατί το κάνει το μυαλό σου

Για να κάνουμε οτιδήποτε, χρειάζεται να πιστεύουμε ότι οι επιλογές μας μετράνε και ότι μπορούμε να τις κάνουμε πράξη. Λίγη παραπάνω αυτοπεποίθηση μας βάζει σε κίνηση, μας βοηθά να συνεχίσουμε μετά από μια αποτυχία και προστατεύει την αυτοεκτίμησή μας και τη θέση μας μέσα σε μια ομάδα.

Η οικογένεια σε 30 δευτερόλεπτα: Σιγουριά για να δράσουμε

Πώς να την εντοπίσεις

Αναρωτήσου αν η πράξη σου μπορεί πραγματικά να αλλάξει το αποτέλεσμα ή απλώς σε κάνει να νιώθεις ότι συμμετέχεις.

Πώς να την αντιμετωπίσεις

Ξεχώρισε όσα μπορείς να επηρεάσεις από όσα είναι καθαρή τύχη, και ρίξε την προσπάθειά σου μόνο στα πρώτα.

Συνήθειες που βοηθούν εδώ

  • Κάνε μια «νεκροψία» από πριν

    Φαντάσου ότι πέρασε ένας χρόνος και το σχέδιο απέτυχε. Γράψε τους πιο πιθανούς λόγους και διόρθωσε σήμερα ό,τι μπορείς.

Στην ίδια οικογένεια: Σιγουριά για να δράσουμε

ΠηγέςLanger (1975)Wikipedia

Εξερευνητής γνωστικών μεροληψιών

Γνωστική μεροληψία · Σιγουριά για να δράσουμε

Ψευδαίσθηση ελέγχου

Η τάση να πιστεύουμε ότι μπορούμε να επηρεάσουμε αποτελέσματα που στην πραγματικότητα δεν εξαρτώνται από εμάς, όπως τα τυχαία γεγονότα.